|
|
|
|
|
|
 | CANTO NOVELLO: MARIA! |
| | Oto ułożona z późnośredniowiecznych laud włoskich historia Najświętszej Maryi Panny, opowiedziana przez dwa mało w Polsce znane zespoły: Ars Choralis Coeln i Oni Wytars. Pierwszy z nich jest niemieckim wokalnym ansamblem żeńskim, pod względem estetycznym nawiązującym do słynnej Sekwencji, który specjalizuje się w odtwarzaniu repertuaru średniowiecznego. Drugi, o zdecydowanie międzynarodowym składzie, skupia się na muzyce wokalno-instrumentalnej średniowiecza i renesansu. Wszyscy artyści wcielają się tu w rolę pielgrzymów-muzyków, jacy wędrowali w XV wieku po Toskanii i Umbrii śladami świętego Franciszka.
Historia Maryi podzielona została na cztery części i spięta pieśnią O Maria d'omelia, wykorzystaną w prologu i epilogu. Autorzy tej antologii (w opisie nie podano nazwisk, pierwszoplanową rolę można - jak sądzę - przypisać Marii Jonas, kierującej kolońskim zespołem) wykorzystali przede wszystkim anonimowe utwory zawarte w dwóch rękopisach z Florencji i Cortony. Najwięcej uwagi poświęcili odcinkowi Madre dolorosa, utrzymując go w refleksyjnym nastroju, wyraźnie wyciszonym w porównaniu z pozostałymi fragmentami płyty. Dominuje tu medytacyjny śpiew solo (nazwisk konkretnych wykonawców też brakuje), rozwijany w surowej przestrzeni brzmieniowej, wykreowanej głównie przez instrumenty strunowe. Tylko w De la crudel morte de Cristo na krótko pojawia się bardziej ekspresyjny, dynamiczny fragment.
Stylistycznie jest to próba połączenia śpiewu chorałowego w stosunkowo szerokim rozumieniu tego terminu (z uwzględnieniem dokonań najwybitniejszych żeńskich zespołów wokalnych) z wykonawstwem silnie zabarwionym kolorytem etnicznym, typowym dla wielu współczesnych zespołów południowoeuropejskich, głównie włoskich i hiszpańskich. Spotykamy więc tu z jednej strony utwory o mistycznym, litanijnym charakterze, śpiewane na modłę liturgiczną przez ansambl żeński, zawsze jednak uzupełnione mniej lub bardziej bogatym akompaniamentem instrumentalnym (Gloria'n cielo, Canto novello, Ave Maria stella diana), z drugiej zaś utwory żywiołowe, porywające taneczną rytmiką, bogato instrumentowane, zaśpiewane w świadomie prymitywizowany i bardzo ekspresyjny sposób (Venite a laudare, Laude novella); jest też jedno opracowanie czysto instrumentalne, w którym muzycy swobodnie sięgają po elementy popisu wirtuozowskiego (Onne omo).
Płyta w atrakcyjny sposób przybliża ciekawy, wciąż mało znany repertuar. Całość pod względem konstrukcji i kształtu poszczególnych interpretacji została przygotowana bardzo solidnie, ale w wielu fragmentach słychać wyraźne odwołania do dokonań innych wykonawców - choćby echa stylu L'Arpeggiaty w uwspó¬łcześnionych solówkach kornetu.
CANTO NOVELLO: MARIA!
Ars Choralis Coeln, Oni Wytars
Raumklang RK 2809 (2009)
| | | WITOLD PAPROCKI | |
|
|
|
