|
|
|
|
|
|
 | ABLINGER Voices and Piano |
| | Peter Ablinger (ur. 1959) najpierw grał free jazz, potem studiował kompozycję w Grazu i Wiedniu u Gösty Neuwirtha i Romana Haubenstocka-Ramatiego. W muzyce interesuje go natura dźwięku, zagadnienie czasu i przestrzeni, często z perspektywy mocno eksperymentalnej, jak choćby w Regenstück, w którym krople spadające na membrany dwóch bębnów określają jego rytmiczne tło.
Voices and Piano austiacki kompozytor uważa za odpowiednik zbioru pieśni - mamy tu głos i fortepian, ale ich wzajemny stosunek różni się od wszelkich tradycyjnych form, a partie są wyłącznie mówione (wykorzystuje teksty przemówień, wywiadów i rozmów). Pianista Nicolas Hodges określił utwór jako swego rodzaju work in progress (tworzoną od roku 1998), galerię głosów osiemdziesięciu słynnych w XX wieku osób, które Ablinger uznał za ważne. Są to m.in.: Bertolt Brecht, Gertruda Stein, Lech Wałęsa, Morton Feldman, Hanna Schygulla, Mao Tse-tung, Guillaume Apollinaire, Bonnie Barnett, Jean-Paul Sartre, Martin Heidegger, Marcel Duchamp, Heimito von Doderer, Orson Welles, matka Teresa z Kalkuty, Rolf Dieter Brinkmann, Hans Eisler, Ezra Pound, Ilya Prigogina, Pier Paolo Pasolini.
Relacje miedzy głosem a fortepianem są ścisłe: partia instrumentalna, wywiedziona ze spektralnej i czasowej analizy głosu, tworzy do niego swego rodzaju kontrapunkt. Nie pełni roli akompaniamentu, lecz raczej współzawodniczy z nim lub się mu przeciwstawia - usiłuje głos imitować, odtworzyć jego strukturę, tworzy jego jakby "rozproszony obraz".
W dziewiętnastu utworach zarejestrowanych na płycie (części cyklu mogą być wykonywane w różnej kolejności i w rozmaitym wyborze) partia fortepianu niekiedy porusza się równolegle z głosem, tworząc swoistą heterofonię, innym razem krzyżuje się z nim jako element odrębny. Zawsze jednak podkreśla i wzmacnia muzyczność słowa: staccatowymi figurami i akordami przy wypowiedziach Brechta; płynnym, arabeskowym rysunkiem z miękkim głosem Pasoliniego; bardzo szybkimi, ulotnymi jak błyskawica arpeggiami do słów Sartre'a; zawieszonymi rezonansami przy Feldmanie; quasi-punktualistyczną fakturą przy Mao. Jak mówi kompozytor: "fortepian jest jak maszyna, która usilnie próbuje zawrzeć w sobie lub naśladować wymiar ludzki."
ABLINGER
Voices and Piano
Nicolas Hodges fortepian
Kairos KAI0013082 (2010)
| | | GIANLUIGI MATTIETTI | |
|
|
|
