Muzyka wsp蟪czesna
Relacje
Opera
Historia
P硑ty
Archiwum Artyku硑 Ksią縦i P硑ty Autorzy Koncerty Prenumerata Reklamy i Og硂szenia Forum Kontakt
P硑ty  VAN DER AA

Michel van der Aa (ur. 1970) studiował kompozycję pod kierunkiem m.in. Diderika Wagenaara, Giliusa van Bergeijka oraz Louisa Andriessena, za kt贸rego artystycznego spadkobiercę bywa czasem uważany. Kształcił się r贸wnież w dziedzinie reżyserii dźwięku i wideo. Jego język muzyczny jest bardzo osobisty, łatwo rozpoznawalny, bogaty w barwy, wykorzystujący oszczędny materiał (często charakterystyczne wzory rytmiczne i harmoniczne nieustannie na nowo zestawiane), powtarzane fragmenty melodyczne, struktury cykliczne, długo budowane napięcia i nagłe zmiany. Postawę konstruktywistyczną łączy z darem narracji (zawdzięcza to filmowemu doświadczeniu). Rezultatem jest muzyka pełna gest贸w o charakterze niemal teatralnym, badająca dźwięk sam w sobie i wykorzystująca jego "dwuznaczności", np. płynność percepcyjnej granicy między dźwiękiem elektronicznym a instrumentalnym.
Doskonałym przykładem jest Mask (2006) na zesp贸ł z elektroniką - swego rodzaju studium wzajemnych relacji dźwięku, muzycznej formy i mechanizm贸w percepcji. Instrumentalny materiał poddawany jest tu r贸żnego rodzaju manipulacjom - rozczłonkowywany i zestawiany z dźwiękami elektronicznymi tworzy zaskakujące prześlizgiwanie się faktur oraz grę barwowych rozwarstwień, jak choćby we fragmentach z maskującymi dźwięk elektroniczny alikwotami przekształcającymi brzmienie zespołu. Warstwy te są odsłaniane i skrywane - stąd tytuł sugerujący zabawę z maskami. Nie brakuje tu efekt贸w teatralnych: perkusista obsesyjnie odrywa przyklejoną do stołu taśmę klejącą i przykrywa metronom kolejnymi warstwami materiału, aż ten staje się niesłyszalny. Całość brzmi świetnie w nienagannym wykonaniu zespoł贸w pod dyrekcją Otto Tauska.
W Imprint (2005) van der Aa nie sięga już do elektroniki, lecz bawi się percepcją, wykorzystując orkiestrę barokową (utw贸r został napisany dla muzyk贸w z Freiburga) oraz typowe dla baroku stylistyczne klisze: nerwową wirtuozerię solowej partii skrzypiec (z wielką energią wykonanej przez Gottfrieda von der Glotza), rygorystycznie "monotematyczny" materiał, wędrujące miedzy poszczeg贸lnymi grupami instrumentalnymi echa, mechaniczne powt贸rzenia przechodzące w wirtuozowskie gesty, repetycje dźwięk贸w klawesynu, kt贸re brzmią jak wyładowania elektryczne. Elementy te wsp贸łtworzą coś w rodzaju nowoczesnego concerto grosso - dziwnego i wciągającego zarazem - zestawiającego mechaniczną regularność w partii orkiestry ze swobodą gry solisty.
Utw贸r, będący wstępnym studium do opery After Life, jest przeznaczony na instrumenty z epoki o stroju 415 Hz, ze smyczkami grającymi bez wibrata. Element teatralny wnosi solista, kt贸ry układa na pozytywie ciężary, wywołując delikatne klastery słyszalne w chwilach rozrzedzenia faktury - wsp贸łbrzmienia te są jakby metaforą ręki barokowego kompozytora-widma.
Dziełem bardziej drama-tycznym, ale też bardziej konwencjonalnym jeśli chodzi o formę, jest Spaces of Blank (2007), najmłodszy utw贸r z zarejestrowanych na płycie (Disquiet to prywatne wydawnictwo Aa). Cykl w trzech obszernych częściach, rozpisany na mezzosopran, orkiestrę i elektronikę, powstał do pięciu wierszy Emily Dickinson, Anne Carson i Rozalie Hirs, kt贸rych wsp贸lnym elementem jest wyobrażenie przestrzeni jako metafory niepokoju. Osią dzieła, napisanego na zam贸wienie Orkiestry Concertgebouw, jest niepokojąca partia wokalna, pięknie zaśpiewana przez Christianne Stotijn. Znajdziemy tu wiele element贸w z opery One i trylogii Here, także z charakterystycznej dla tych utwor贸w atmosfery zawieszenia, napięcia i nieustannego przechodzenia od gwałtownej ekspansji do fragment贸w intymnych.


VAN DER AA
Spaces of Blank, Mask, Imprint
Christianne Stotijn mezzosopran, Gottfried von der Goltz skrzypce, Orkiestra Concertgebouw, dyr. Ed Spanjaard; ASKO Ensemble, Sch枚nberg Ensemble, dyr. Otto Tausk; Freiburg Baroque Orchestra
Disquiet DQM 01 (2012)
GIANLUIGI MATTIETTI

ROK LVI • NR 13 • 24 CZERWCA 2012

Mysz w Ruchu


ROK LVI • NR 13 • 24 CZERWCA 2012


2013r - Terminarz nadsy砤nia materia丑w


Biblioteka narodowa
Oficjalna witryna banku PKO BP

  Wstecz  Do g髍y  Napisz do nas  DrukujSkomentuj

© 2006-2009 Biblioteka Narodowa