Muzyka wsp蟪czesna
Relacje
Opera
Historia
P硑ty
Archiwum Artyku硑 Ksią縦i P硑ty Autorzy Koncerty Prenumerata Reklamy i Og硂szenia Forum Kontakt
P硑ty  C.Ph.E. BACH Fantazje, Ronda, Sonaty

Carl Philipp Emanuel Bach, najsłynniejszy z syn贸w lipskiego Kantora, uznawany jest za jednego z najważniejszych tw贸rc贸w stylu fortepianowego. Żył i tworzył w czasach określanych umownie okresem przedklasycznym, kiedy to dynamiczny rozw贸j nowego w贸wczas instrumentu, otworzył możliwości gry "piano e forte". W ciągu kilkudziesięciu lat - od drugiej do 贸smej dekady XVIII wieku - fortepian definitywnie zastąpił w świadomości tw贸rc贸w klawesyn, stając się najważniejszym narzędziem ich artystycznych wypowiedzi.
Większość utwor贸w na płycie pochodzi z lat osiemdziesiątych XVIII stulecia Wydane były kr贸tko przed śmiercią tw贸rcy, a więc w czasach, gdy u Haydna i Mozarta styl klasyczny rozwinął się już w pełni, a pierwsze kroki kompozytorskie stawiał młody Beethoven. Owe cztery fantazje, dwa ronda i dwie sonaty pokazują, że ograniczanie klasycyzmu wyłącznie do owej wielkiej tr贸jcy wiedeńskiej zubaża obraz epoki, czyni ją zbyt jednoznaczną i estetycznie zamkniętą.
Muzyka Bacha jawi się tu jako nad wyraz wyrafinowania, fascynująca, niehołdująca stereotypom, a w interpretacji Fullera r贸wnież ekscentrycznie wysmakowana. Amerykański pianista traktuje ją niemal jak dzieła zapomnianych już w贸wczas Frescobaldiego i Frobergera, niczym nasycony afektami retorycznymi wyw贸d. Bach w jego ujęciu to mistrz ze wszech miar dojrzały, introwertyczny, odrzucający ekspresyjne błyskotki spod znaku "Sturm und Drang". Tak jak jego ojciec u schyłku żywota udał się w swej Sztuce fugi na swoistą wewnętrzną emigrację, tak i on jakby zamknął się w swoim muzycznym świecie, wolnym od oczekiwanej przez publiczność bezkonfliktowości, schematyzmu i krągłości formalnej bądź harmonicznego banału.
Takie są zwłaszcza fantazje, począwszy od otwierającej płytę Fantazji c-moll Wq. 63/18, najwcześniejszej, bo z 1753 roku, reprezentującej dorobek znacznie młodszego kompozytora, przez C-dur Wq. 6 i F-dur Wq. 59/5, aż po będącą łabędzim śpiewem, napisaną na rok przed śmiercią intrygującą Freie Fantasie fis-moll Wq. 67. Ten rozbudowany, ponad dwunastominutowy utw贸r to zaiste sfinks, skrywający w swej zagmatwanej fakturze i formie niejedną tajemnicę. Richard Fuller nie wskazuje nam prostej drogi ich rozwiązania, jedynie wprowadza w 贸w krąg niedopowiedzeń, kt贸ry sam kompozytor obdarzył podtytułem "C.Ph.E. Bacha doznania".
Pozostałe utwory: Ronda G-dur Wq. 59/2 i c-moll Wq. 59/4 oraz Sonaty e-moll Wq. 59/1 i B-dur Wq. 59/3, pochodzą z piątego tomu Kolekcji dla koneser贸w i amator贸w, wydanego w 1785 roku. To zaiste propozycje dla wytrawnych meloman贸w, gotowych podążyć za genialną inwencją kompozytora i... nietuzinkową wyobraźnią wykonawcy. Sonaty przyjmują tu kształt epickich opowieści, a ich wolne części, skrajnie odległe od Mozartowskich "arii bez sł贸w", są w istocie minifantazjami z silnie uwypuklonym idiomem improwizacji. Nawet, wydawać by się mogło, konwencjonalne ronda, po wdzięcznych refrenach przeistaczają się w rodzaj intelektualnej rozrywki, subtelnie wzbogacanej elementem wirtuozowskim - także w tym aspekcie gra Fullera zasługuje na słowa uznania.
Dla zwolennik贸w historycznego wykonawstwa, kt贸rzy nie traktują dawnego fortepianu jako "zepsutego instrumentu" i akceptują specyfikę jego brzmienia, płyta jest nie lada gratką. Richard Fuller wykorzystał w nagraniu kopię hammerklavier J.A. Steina z 1788 roku, a więc dokładnie z roku śmierci C.Ph.E. Bacha. Instrument charakteryzuje nieco matowy ton niskich rejestr贸w, klarowny środkowych i metaliczny wysokich. Pozwala to pianiście na sugestywne r贸żnicowanie plan贸w dźwiękowych i wydobywanie z muzyki wielu efekt贸w kolorystycznych.
Z pewnością warto sięgnąć po tę płytę.


C.Ph.E. BACH
Fantazje, Ronda, Sonaty
Richard Fuller fortepiano
Gramola 98915 (2011)
WITOLD PAPROCKI

ROK LVI • NR 15 • 22 LIPCA 2012

Mysz w Ruchu


ROK LVI • NR 15 • 22 LIPCA 2012


2013r - Terminarz nadsy砤nia materia丑w


Biblioteka narodowa
Oficjalna witryna banku PKO BP

  Wstecz  Do g髍y  Napisz do nas  DrukujSkomentuj

© 2006-2009 Biblioteka Narodowa