Muzyka wsp蟪czesna
Relacje
Opera
Historia
P硑ty
Archiwum Artyku硑 Ksią縦i P硑ty Autorzy Koncerty Prenumerata Reklamy i Og硂szenia Forum Kontakt
P硑ty  DUCH BAŁKAN脫W

Ten album jest osiemnastym tomem z serii Korzenie i pamięć, kt贸rą kataloński gambista rozpoczął przed czternastoma laty. Rok temu w jej ramach ukazał się krążek Duch Armenii. Można więc przypuszczać, że Savall p贸jdzie tym tropem w kolejnych przedsięwzięciach.
Pomysł na nagranie zrodził się pod koniec 2011 r. podczas przygotowań do koncertu upamiętniającego tragiczne wydarzenia, jakie kilkanaście lat wcześniej wstrząsnęły Sarajewem. Jak dowiadujemy się z komentarza, nazwa Bałkany pochodzi z języka tureckiego i sięga XVI wieku, kiedy p贸łwysep podbili Turcy osmańscy. Powstała przez połączenie dw贸ch wyraz贸w: "bal" oraz "kan", kt贸re oznaczają "mi贸d" i "krew". Pierwszy człon nawiązuje do bogactw naturalnych p贸łwyspu, drugi natomiast do waleczności zamieszkujących go lud贸w.
Płyta przynosi inspirowane wpływami etnicznymi aranżacje muzyki bałkańskiej (i nie tylko), komponowanej w ciągu kilku stuleci, będącej dziedzictwem r贸żnych narod贸w i grup etnicznych. Większość utwor贸w jest anonimowa. To gł贸wnie pieśni i tańce ludowe w opracowaniach instrumentalnych dokonanych przez Savalla (muzyka sefardyjska i turecka) oraz zaproszonych gości. W zależności od narodu bądź grupy etnicznej, z kt贸rej poszczeg贸lne kompozycje się wywodzą, wykonuje je jeden z pięciu zespoł贸w, r贸żniący się od pozostałych instrumentarium. Pierwsza grupa skupia się na muzyce bułgarskiej i macedońskiej, druga - serbskiej i rumuńskiej, trzecia - tureckiej i greckiej, czwarta - bośniackiej i sefardyjskiej, piąta zaś - cygańskiej i węgierskiej.
Podział ten nie jest oczywisty, bo poza przypadkiem Bułgar贸w i Macedończyk贸w, wymienione narody oraz grupy etniczne dzieli pochodzenie i przynależność religijna. Wątpliwości może budzić obecność muzyki z Rumunii i Węgier, kraje te bowiem nie należą - ani z punktu widzenia geograficznego, ani historycznego - do terytorium P贸łwyspu Bałkańskiego. Savall ukazuje jednak ich dziedzictwo na og贸ł przez pryzmat kultury Rom贸w, kt贸rzy licznie zamieszkiwali prawie całą Europę Środkową. Wyjątkiem jest utw贸r Skowronek (ścieżka nr 14), napisany na motywach muzyki ludowej przez rumuńskiego kompozytora Angelusa Dinicu, a wykonany w roku 1889 podczas paryskiej Wystawy Światowej z okazji otwarcia wieży Eiffla.
Każdy utw贸r ma w książeczce dokładny opis. Savall podaje metrum, określa pochodzenie tańca, informuje, w jakich okolicznościach i w jaki spos贸b był wykonywany. W niekt贸rych przypadkach sprecyzowano nawet zasięg terytorialny - chichovata (ścieżka nr 4, p贸łnocno-zachodnia Bułgaria), sborenka (ścieżka nr 7, p贸łnocno-wschodnia część kraju) oraz galabovska i ruchenitsa (ścieżka nr 12, większość obszaru Bułgarii, ze wskazaniem na jej południowo-wschodnią część).
Płyty słucha się z zapartym tchem. Interpretacje są barwne, sp贸jne stylistycznie i energiczne, choć miejscami pobrzmiewa w nich nuta melancholii. Wiele przyjemności dostarcza por贸wnywanie tembru instrument贸w z tej samej rodziny, ale występujących w r贸żnych zespołach. Przypatrzmy się na przykład fletom; muzykę bułgarską i macedońską reprezentuje kaval (flet ukośny), muzykę serbską i rumuńską - frula (flet prosty), a muzykę bośniacką i sefardyjską - ney (flet ukośny). Łącznie w nagraniu wzięło udział trzydziestu dw贸ch instrumentalist贸w, z kt贸rych jeden gra na kilku instrumentach.
Nowy album Savalla to nie tylko ponad siedemdziesiąt dziewięć minut wysmakowanej muzyki, ale także bogato ilustrowany komentarz; towarzysząca płycie książeczka ma blisko czterysta stron w twardej oprawie, są w niej cztery eseje oraz chronologia wydarzeń z historii Bałkan贸w. Całość przygotowano aż w trzynastu wersjach językowych! Apetyt na następną muzyczną podr贸ż Savalla już rośnie.


DUCH BAŁKAN脫W
m.in. Mihailo Blam kontrabas, Gyula Cs铆k cymbały, Vilmos Csikos kontrabas, Valeri Dimchev tambura, Bora Dugić frula, Tcha Limberger skrzypce, Nedyalko Nedyalkov kaval, Sloboban Prodanović akordeon, Moslem Rahal ney, Zacharias Spyridakis lira, Hesp膷rion XXI, Jordi Savall fidel, viola sopranowa i kier. muz.
Alia Vox SA9898 (2013)
MACIEJ CHIŻYŃSKI (Res Musica)

ROK LVII • NR 18 • 1 WRZEŚNIA 2013

Mysz w Ruchu


ROK LVII • NR 18 • 1 WRZEŚNIA 2013


2013r - Terminarz nadsy砤nia materia丑w


Biblioteka narodowa
Oficjalna witryna banku PKO BP

  Wstecz  Do g髍y  Napisz do nas  DrukujSkomentuj

© 2006-2009 Biblioteka Narodowa